wat als ik weiger om deze gegevens aan de bank te geven

Weigeren is een keuze met een gevolg, geen overtreding

Weigeren om vragen te beantwoorden is geen strafbaar feit, maar het cliëntenonderzoek loopt dan vast. De bank mag de relatie pas aangaan of voortzetten als het onderzoek is afgerond. Blijft een antwoord uit, dan staat het onderzoek stil — en daarmee ook de dienst waarvoor het nodig was: een rekening openen, een kredietaanvraag, een keer extra vragen bij een bestaande relatie. Dit geldt los van de vraag of het weigeren terecht is; de wet koppelt de sanctie aan het niet afronden van het onderzoek, niet aan de motivatie van de klant.

In de praktijk zie je twee vervolgstappen. De bank kan de aanvraag simpelweg niet in behandeling nemen — dan gebeurt er verder niets, maar ook geen rekening. Of, bij een bestaande relatie, kan de bank de dienstverlening beperken of beëindigen omdat het onderzoek niet actueel te houden is. Wat de bank in een concreet geval doet, hangt af van haar eigen beleid en van hoeveel al wél bekend is; kan de bank mijn rekening blokkeren als ik niet op tijd antwoord geef gaat daar verder op in. Zit het probleem niet in weigeren maar in het simpelweg niet op tijd aanleveren, dan is dat een net iets andere situatie, beschreven in wat gebeurt er als ik mijn gegevens niet aanlever bij de bank.

Grondslag: artikel 3 en artikel 5 Wwft

De verplichting tot cliëntenonderzoek staat in artikel 3 van de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme: de bank moet onder meer de identiteit van de cliënt en, bij een rechtspersoon, de UBO's vaststellen. Artikel 5 bepaalt dat de instelling geen zakelijke relatie mag aangaan of voortzetten als het onderzoek niet kan worden voltooid, en dat zij in dat geval moet overwegen een melding te doen. Welke gegevens al vastliggen in het Handelsregister — en dus mogelijk niet apart aangeleverd hoeven worden — volgt uit de Handelsregisterwet 2007.